Sessiz zenginlik (quiet luxury)

Tilda LEVİ Köşe Yazısı
1 Temmuz 2026 Çarşamba

Bu yaz şehirden Ada’ya taşınmamız biraz gecikti. Çocukların eğitim/ öğretim dönemi sona erince kendimizi özgür hissedip mayıs ortasında yaz mevsimini açardık. Mimozalar açmış, begonviller canlanmış, etraf mis gibi kokardı. Sabah ayazı ile gecenin serinliği rahatsız etmezdi. Ayrıca, 15 Mayıs’ta denize girmek kahramanlık sayılmazdı.

Geçmiş zaman ekleriyle devam etmeyeceğim. ‘Bir zamanlar’ tekerlemesini tatlı bir anı olarak geride bırakmak daha güzel.

Eko sistemdeki değişiklikle olgun yaşlara ulaşmamız tesadüf değil.

Şimdilerde 15 Mayıs’ta denize girmek, ‘hoş geldin zatürre’ ile eş anlamlı. Sonrasında gelsin röntgen, gitsin MR ve bitmeyen tahliller… “Her yaşın bir güzelliği vardır” özdeyişi bazen gerçeklerle bağdaşmıyor.

Dolayısıyla her yıl, “Havalar biraz daha ısınsın” mottosu Adabüs’e ücretsiz binen yaş kesimini belirliyor.

***

Yaşamı zorlayan/zorlaştıran, dolaylı olarak bize yansıyan o kadar çok konu var ki, günü yaşanır hale getirmek bize düşüyor.

Ada’ya gelmeden önce beynimi şartlandırdım. Düzeltemeyeceğim olaylar için gerilmeyeceğim; şehirde motosikletli kuryeler korkulu rüya iken, E5 karayoluna dönüşen Ada trafiğinde sürücü yerine, kendim dikkatli olacağım; lahmacun kokulu çarşıdan mümkün olduğunca az geçeceğim; çocuklarını birer ‘Özgür Willy’ yetiştirdiklerini zanneden genç ebeveynlere daha az tepki göstereceğim; sahilde kirazın kilosunun tartışıldığı ekonomi zirvelerinden uzak duracağım…

Giderek daralan yaşam alanında sadece çiçek, böcek konuşup, “Ben bilmem, beyim bilir” şeklinde yol almaya çalışmak ne kadar heyecanlı olabilir?

Doğu kültürü övülmekten hoşlanır. Biz iç meselelerimizi bir şekilde çözümleriz. Dışa gelince işler farklılaşıyor, içinden çıkılmaz bir boyuta ulaşıyor. Trump hapşırınca dünya nezle oluyor. Mendil uzatıldığında, muhtemelen ‘Çin malı’dır diye yere atıyordur.

Bu sene LGS’ye giren öğrencilerin çoğu, “Sınav çok zordu” dedi. ‘Zor’ herkes için zor olunca başarı çizgisi değişmez. ‘Kolaydır’ sözcüğü ise ürkütücüdür. Zira içeriğinde belirsizlik vardır. Trump’ın ‘kolaydır’ı da gerginliğin ta kendisidir.

***

Prof. Daron Acemoğlu, Koç Üniversitesi 2026 Mezuniyet Töreni’ne konuşmacı olarak katıldı. Metni iki kez okudum. Üçüncü kez de okusam, bir bölümünü anlamak için konuyu bilen birinden yardım istemem gerekir. Söylemin büyük bir kısmı AI (Yapay Zekâ) ile ilgiliydi.

Prof. Acemoğlu, günümüz ekonomi dünyasına yön veren en etkili iktisatçılardan biridir. 2024’te Nobel Ekonomi Ödülü’ne layık görüldü.

Mezunların ilgiyle dinlediği konuşmada, bilginin yanı sıra bir o kadar etkili olan Acemoğlu’nun duruşuydu.

Son zamanlarda kullanılan, ‘sessiz zenginlik’(Quiet luxury) sözcükleri ekonomistle bütünleşmiş bir elbise gibiydi. Doğallık ve alçakgönüllülük birleştiğinde, ‘sessiz zenginlik’ kendini belli ediyor.

Sağlıkla kalın.

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün