Hanuka ışığında STEAM: Küçük eller, büyük fikirler

Hanuka, ışıkları, kutlama gelenekleri, aileleri bir araya getiren sıcak atmosferi ve taşıdığı anlamla her yıl beni yeniden heyecanlandırır. Ancak Hanuka´yı benim için özel kılan bir başka neden daha var: Bu bayram, çocuklarla gerçekleştirilebilecek yaratıcı STEAM etkinlikleri için birbirinden güzel fırsatlar sunar. Hanuka´nın ışık, dayanıklılık, umut ve mucize temalarını bilim, teknoloji, mühendislik, sanat ve matematikle birleştirdiğimizde, çocukların hem eğlendikleri hem de keşfederek öğrendikleri unutulmaz deneyimler ortaya çıkar.

Vivet Pitelon SPARKES Çocuk-Aile
18 Kasım 2026 Çarşamba

STEAM yaklaşımı çocukları yalnızca bir ürün ortaya çıkarmaya değil, düşünmeye, soru sormaya, denemeye ve günlük yaşamda karşılaştıkları problemlere yaratıcı çözümler bulmaya yönlendirir. Çocuklar bu süreçte bazen bir mühendis gibi tasarım yapar, bazen bir matematikçi gibi hesaplar, bazen de bir sanatçı gibi hayal güçlerini kullanırlar. Üstelik bütün bunları oyun oynayarak gerçekleştirirler.

Özellikle günlük problemlere çözüm bulma yaklaşımıyla kaleme aldığım ‘Penga ile Menga'nın Hanuka Bayramı’ kitabımı okumanızı tavsiye ederim. Bu hikâyede Penga ile Menga, buldukları kırık bir hanukiyayı tamir edebilmek için çözüm ararlar. Önce problemi anlamaya çalışır, ardından farklı fikirler geliştirir ve çözüm yollarını denerler. Böylece çocuklar, bir problemin karşısında pes etmek yerine düşünmenin, iş birliği yapmanın ve yeni yöntemler denemenin önemini keşfederler. Gelin birlikte matematik, sanat ve teknolojiyi birleştiren farklı hanukiyalar yapalım.

1. Etkinlik: Şöniller ve boncuklarla hanukiya tasarımı

Bu etkinlikte çocuklar renkli şönilleri ve boncukları kullanarak imce motor becerilerini geliştirirler. Aynı zamanda, çocukların sayı sayma, sıralama, örüntü oluşturma ve problem çözme becerilerini geliştirmektir.

Gerekli malzemeler:

  • Farklı renklerde şöniller
  • Büyük renkli boncuklar
  • Kalın karton
  • Yapıştırıcı veya bant
  • Çocuk makası

Nasıl yapılır?

Öncelikle çocuklarla hanukiyanın yapısını inceleyelim. Hanukiyada neden dokuz mum bulunduğunu ve şamaş adı verilen yardımcı mumun görevini konuşalım.

Ardından çocuklardan dokuz şönil seçmelerini isteyelim. Şönillere boncukları geçirirken bir yandan sayma çalışmaları yapabiliriz. Örneğin, birinci şönile bir boncuk, ikinciye iki boncuk dizerek sayı ile miktar arasındaki ilişkiyi keşfetmelerini sağlayabiliriz.

Daha sonra çocuklar şönilleri bükerek hanukiyalarını oluşturabilir ve karton bir tabana sabitleyebilirler.

Etkinlik sırasında şu soruları sorabiliriz:

Hanukiyamızın dengede durması için ne yapmalıyız? Boncukları hangi renk sırasıyla dizelim? Dokuz kolu nasıl yerleştirebiliriz?

Böylece basit bir sanat çalışması, matematik ve mühendislik becerilerini destekleyen eğlenceli bir STEAM deneyimine dönüşür.

2. Etkinlik: Hasır özerine iple hanukiya işleme

İkinci etkinliğimizde çocuklar, hasır bir yüzey üzerine çizilmiş hanukiya desenini renkli iplerle işleyecekler.

Gerekli malzemeler:

  • Delikli plastik kanvas veya ip geçirmeye uygun hasır yüzey
  • Renkli yünler
  • Büyük, ucu küt plastik iğne
  • Gazlı kalem
  • Bant
  • Çocuk makası

Nasıl yapılır?

İlk olarak hasır yüzeyin üzerine gazlı kalem ile basit bir hanukiya deseni çizelim. Çocuklar, renkli ipi plastik iğne yardımıyla deliklerden geçirerek çizgileri takip ederler.

İpin hangi delikten girip hangisinden çıkacağını düşünmek, çocukların dikkat, planlama ve problem çözme becerilerini destekler.

Çalışma sırasında sağ-sol, yukarı-aşağı, simetri ve örüntü kavramlarını da kullanabiliriz. Hanukiyanın iki tarafındaki kolların sayısını karşılaştırabilir, ortadaki şamaşın konumunu inceleyebiliriz.

Etkinliğin sonunda kendi tasarımıyla hazırladığı hanukiyayı sergileyebilir ve neler öğrendiğini anlatabilir.

Başka nasıl bir hanukiya hazırlayabiliriz?

STEAM etkinliklerinde tek bir doğru cevap veya tek bir tasarım yoktur. Çocuklara aynı problemi sunup farklı çözümler geliştirmelerine fırsat vermek, öğrenmenin en değerli aşamalarından biridir. Bir hanukiya karton rulolardan, ahşap bloklardan, geri dönüştürülmüş kutulardan veya oyun hamurundan hazırlanabilir. Hatta çocuklardan yalnızca belirli malzemeleri kullanarak kendi kendine ayakta durabilen bir hanukiya tasarlamalarını isteyebiliriz. Önemli olan ortaya çıkan ürünün kusursuzluğu değil, çocuğun tasarım sürecinde nasıl düşündüğü, hangi sorunlarla karşılaştığı ve bu sorunlara nasıl çözüm bulduğudur. Hazırlanan modeller gerçek mumlarla değil, kâğıt alevler veya pilli LED ışıklarla kullanılmalıdır. Hanuka bize karanlığın içinde ışığın önemini hatırlatırken STEAM de çocukların merakını, yaratıcılığını ve düşünme becerilerini aydınlatır.

Bu Hanuka'da çocuklarımıza mum ışığının yaydığı güzel enerjiyi ve kendi fikirleriyle yeni ışıklar oluşturmayı da öğretelim.

Hanuka Sameah!

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün