Bağdat´ta yakın bir zamanda açılan müze, Irak Yahudilerinin geçmişteki ihtişamlı günlerini yeniden hatırlatıyor.
Bağdat’ta yakın zamanda kapılarını açan bir müzede Hanuka şamdanları, kipa ve dua şalının yanı sıra tarihi belgeler ve video kayıtları sergileniyor. Irak’ın bir zamanlar oldukça kalabalık ve canlı bir Yahudi toplumuna ev sahipliği yapan geçmişini belgelemeye adanmış müze, ülkede bu alanda açılan ilk müze olma özelliğini taşıyor.
Kentteki Yahudi yaşamının bir dönemki zenginliğine saygı niteliği taşıyan proje, Arap basınında ve sosyal medyada geniş yankı buldu. Ancak müzeye destek veren isimlerin kim olduğu ve resmi makamların projeye ne ölçüde destek verdiği henüz netlik kazanmış değil.
20. yüzyılın başlarında Irak’ta 100 binden fazla Yahudi yaşıyordu. Yahudiler, o dönemde Bağdat nüfusunun yaklaşık dörtte birini oluşturuyordu. Giderek artan antisemitizm, 1941 yılında Yahudilere yönelik bir pogrom olan Farhud katliamıyla doruk noktasına ulaştı. 1948’de İsrail’in kurulmasının ardından Yahudilere yönelik baskılar devam etti ve Irak Yahudilerinin ezici çoğunluğu, büyük ölçüde İsrail’e göç etmek zorunda kaldı.
Bugün ülkede Yahudi toplumundan geriye yalnızca bir avuç insan kaldı. Birkaç ay önce sahte bir kimlikle Irak’a girerek Yahudi toplumunun üyeleriyle görüşen Yitzhak Horowitz, ziyaretinin ardından Channel 14’e yaptığı açıklamada, Bağdat’ta yalnızca beş ya da altı Yahudinin kaldığını söyledi.
Başkentin merkezindeki al-Rashid Caddesi üzerinde bulunan Shamash Yahudi Müzesi, bir zamanlar aynı yerde faaliyet gösteren Shamash Okulu’nun binasında yer alıyor. 1928 yılında kurulan okul, giderek büyüyen Yahudi toplumunun eğitim ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla açılmıştı.
Müzeyi ziyaret edenler, Yahudi toplumunun geçmişteki yaşamını belgeleyen tarihi evrakları, dini objeleri ve Irak’ta yaşamış Yahudilerle yapılmış video röportajlarını görebiliyor. Görüşmelerin, söz konusu kişilerin ülke dışındayken kaydedildiği anlaşılıyor.
