İsviçre, Mengele'ye ilişkin 200 sayfalık istihbarat dosyasını yayımladı

Dosyada, “Ölüm Meleği” lakaplı Mengele´nin kaçak olduğu dönemde İsviçre´ye girmiş olabileceğine işaret eden belgeler yer alıyor. Tarihçiler bu iddiayı uzun süredir kanıtlamaya çalışıyordu.

Zafir REYTAN Dünya
16 Eylül 2026 Çarşamba

İsviçre Federal İstihbarat Servisi, Nazi savaş suçlusu Josef Mengele hakkında hazırlanan 200 sayfalık dosyayı kamuoyuyla paylaştı. Auschwitz Ölüm Kampı’nda mahkumlar üzerinde gerçekleştirdiği korkunç tıbbi deneylerle tanınan Alman doktor Mengele, “Ölüm Meleği” olarak anılıyordu.

Mengele, II. Dünya Savaşı sırasında Nazi işgali altındaki Polonya’da bulunan Auschwitz Kampı’nda görev yaptı. Kampta yaklaşık 1,1 milyon kişi öldürüldü; bunların yaklaşık 1 milyonu Yahudi’ydi. Mengele, bilimsel araştırma kisvesi altında mahkumlar, özellikle de çocuklar üzerinde gerçekleştirdiği acımasız tıbbi deneylerle ün kazanmıştı. 

Savaşın ardından Mengele, sahte bir kimlik kullanarak Kızılhaç’tan seyahat belgesiyle Avrupa’dan ayrıldı. Diğer birçok eski Nazi gibi o da işlediği suçlar nedeniyle uluslararası alanda aranırken yıllarca Latin Amerika’da saklandı. Mengele, 1979 yılında Brezilya kıyılarında yüzerken boğularak hayatını kaybetti.

İsviçre makamlarının yayımladığı belgeler arasında, Mengele’nin Almanya’dan kaçtıktan sonra İsviçre’ye dönmüş olabileceğini veya sahte bir isimle ülkeye girmeyi planladığını gösteren; polise sunulmuş bilgiler de bulunuyor. Alman haber ajansı DPA’nın aktardığına göre belgeler, bu ihtimale işaret eden önemli ipuçları içeriyor.

Tarihçiler uzun süredir, savaş suçlusu olarak aranırken Mengele’nin İsviçre’de bulunup bulunmadığını ve İsviçre makamlarının bundan haberdar olup olmadığını ortaya çıkarmak için dosyalara erişmeye çalışıyordu. 

İsviçre makamları daha önce belgelerin güvenlik gerekçeleri ve dosyalarda adı geçen kişilerin korunması amacıyla 2071 yılına kadar gizli tutulması gerektiğini savunmuştu.

Ancak tarihçi Gérard Wettstein, bu kısıtlamalara karşı İsviçre Federal İdare Mahkemesi’ne başvurarak erişim hakkı elde etti. Bunun ardından dosya çevrimiçi olarak yayımlandı. Yetkililer, kaynakların ve üçüncü kişilere ait kişisel verilerin korunması amacıyla bazı bölümlerin karartıldığını açıkladı.

Dosya, Federal Savcılık bünyesinde faaliyet gösteren ve daha sonra İsviçre Federal İstihbarat Servisi'nin öncülerinden biri olan polis birimi tarafından hazırlandı. 

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün