II. Dünya Savaşı´nda müttefik savaş esirlerini taşıyan Japon ´Cehennem Gemisi´nin enkazı, 80 yıl sonra Filipinler açıklarında bulundu. Keşif, Cehennem Gemileri Anma Vakfı (Hellships Memorial Foundation) tarafından duyurularak Discovery Channel´ın Expedition Unknown programında yayınlandı.
II. Dünya Savaşı sırasında batan Hofuku Maru adlı Japon Cehennem Gemisi’nin enkazı, batışından 80 yıl sonra Filipinler açıklarında tespit edildi. Enkaz, Filipinler’in Luzon Adası’ndaki Zambales eyaleti açıklarında, geminin daha önce battığı düşünülen noktadan yaklaşık 50 kilometre uzakta ve yaklaşık 49 metre derinlikte bulundu.
Japonların ‘Cehennem Gemileri’
II. Dünya Savaşı sırasında Japonlar, 130’dan fazla yük ve yolcu gemisini, müttefik savaş esirlerini ve zorla çalıştırılan esir işçileri taşımak amacıyla yeniden düzenlemişti. Bu gemiler, aşırı kalabalık, açlık, susuzluk, bulaşıcı hastalıklar, havasız ambarlarda yolculuk ve tıbbi yardımın olmaması gibi insanlık dışı koşullar nedeniyle zamanla ‘Cehennem Gemileri’ (Hellships) olarak anılmaya başlandı. Tahminlere göre bu gemilerle taşınan 125 binden fazla müttefik savaş esirinin yaklaşık 20 bini yolculuk sırasında hayatını kaybetti.
21 Eylül 1944’te, bir müttefik torpidosuyla vurularak batırılan Hofuku Maru, üç dakikadan kısa sürede sulara gömülmüş, faciada 1000’den fazla İngiliz ve 200’den fazla Hollandalı savaş esiri yaşamlarını yitirmişti. Bu olay halen, savaşın en ölümcül ‘Cehennem Gemisi’ trajedilerinden biri olarak kabul ediliyor.
Enkaz nasıl bulundu?
Cehennem Gemileri Anma Vakfı araştırmacısı John Duresky, Amerikan ve Japon askeri arşivlerinde yıllarca gözden kaçmış belgeleri yeniden inceleyerek Hofuku Maru’nun batmadan evvelki son konumuna ilişkin önemli ipuçları elde etti. Vakfın kurucusu ve emekli ABD Deniz Kuvvetleri subayı Randy Anderson, “Japon kaynaklarında konvoyun nerede saldırıya uğradığı ve hangi gemilerin vurulduğuna dair bilgiler bulunduğunu görünce adeta şoke olduk. Bu, davayı çözen kesin bir kanıttı,” diye anlattı.
Expedition Unknown programının sunucusu Josh Gates, vakıfla birlikte sualtı görüntüleme uzmanı Evan Kovacs ve deniz arkeoloğu Dr. Calvin Mires ile birlikte enkazı incelemek üzere dalışlar gerçekleştirdi. Derin su dalışları yapan araştırmacılar, enkaz içinde insan kalıntılarına ulaşmalarının ardından geminin boyutlarını Hofuku Maru’nun kayıtlarıyla karşılaştırdılar.
Elde edilen tüm bulguların birbiriyle örtüşmesi sonucunda enkazın gerçekten Hofuku Maru olduğu doğrulandı. Tarihçi Tim Beckensall, “Bütün parçalar yerine oturuyor. Gemi doğru büyüklükte, doğru yerde ve doğru döneme ait. Bunun Hofuku Maru olduğuna ikna olmuş durumdayız,” diye konuştu.
“Ortaya çıkarılması gereken bir tarih”
Program sunucusu Josh Gates de “Cehennem Gemilerinin hikayesi, II. Dünya Savaşı tarihinin mutlaka gün yüzüne çıkarılması gereken bölümlerinden biridir. Bu araştırma ve dalışlar, hayatlarını kaybeden binden fazla askerin ailelerine en azından bir kapanış ve huzur duygusu sağlayabilir. Cehennem Gemileri Anma Vakfı ile birlikte onların anısını yaşatmak büyük bir onur. Onlar artık kayıp değiller,” dedi.
Vakıf, bu keşfin Cehennem Gemilerinde acı çeken ve hayatını kaybeden insanların tarihini koruma yolunda önemli bir adım olduğunu belirtti. Açıklamada ayrıca, enkazdan hiçbir eser çıkarılmadığı, bölgenin denizaltı savaş mezarı olarak kabul edildiği bilgisi verilerek, enkazın büyük bir saygı ve özen gösterilerek korunması gerektiği vurgulandı. Vakıf açıklamasında, çalışmalarını anılarını yaşatma, eğitim ve tarihi mirası koruma amacıyla sürdüreceğini de ifade etti.