Era una tadre de primavera en Balat. La Nona Mazal estava en la kuzina, kon las mangas aremangadas i la frente sudando un pokitiko. La kaza no golía mas de pan fresko; agora todo golía a lavanta, limon i blankura. Era la ora de alimpyar el hamets.
"En Pesah," dizía la Nona mientres batiya los guevos para la mina de karne, "no solo alimpyamos la kaza, sino tanbién el korasón. Todo lo ke es vyejo i pezgado se va, para deshar un lugar muevo a la libertad."
Los Preparativos
La mesa estava kuvyerta kon un mantel blanko komo la nieve. En el sentro, el plato de Seder esperava:
* El Haroset, dulse komo la esperansa.
* Las yervas amargas para no olvidarnos del esklavaje.
* I, lo más emportante, la matsá, el pan de la povreza ke se torna en pan de bendisión.
Kuando el sol se fue a echar detrás de las kolinas del Halich, la famiya se adjuntó. El Papú Leon se asentó en su siya kon munchos pufes, para sentirse komo un rey, ansí komo dize la uzansa: "Esta noche komemos reklinados, porke ya semos libres."
El Kanton de la Agada
El momento más ermozo fue kuando el chiko de la kaza, el inyeto Izak, demandó las Kuatro Demandas:
"¿Ma nishtana ha-laila ha-ze?..."
La Nona Mazal sonriyó kon lágrimas en los ojos. Miró a sus ijos i sus inyetos i pensó ke mientres se kanta la Agada i se avla el djudeo-espanyol, el puevlo djudío nunka va a estar en kaptividad. La libertad no era solo salir de Ayifto (Ejipto); la verdadera libertad era poder kontar la istoria de sus papús en su propia lingua, un anyo más, rodeada de amor i de bumuelos.
Kuando disheron "L’shana Haba’ah B’Yerushalayim", el kanto se oyó por toda la kaleja, mesklándose kon la golor de la primavera i el bruido de la mar.