EuroLeague´in 24 takımlı genişleme planı, beraberinde getirdiği lojistik zorluklar ve oyuncu sağlığını tehdit eden maç trafiğiyle Avrupa basketbolunun en büyük çıkmazına dönüşmüş durumda.
EuroLeague’de süregelen mevcut 18 takımlı düzende bile çift maçlı haftaların (double-week) yarattığı fiziksel yıkım ortadayken, takvimin bu denli sıkışıklığını anlamak ve bir çözüm arayışına girmek kaçınılmaz bir gereklilik. Ancak bu çözüm, NBA özentisi bir ‘Doğu-Batı Konferansı’ ayrımıyla değil, Avrupa’nın kendi genetiğine daha uygun olan ‘Grup Sistemi’ ile gelmeli.
Konferans sistemi, takımları coğrafi birer fanusa hapsederken rekabetin küresel çapta yayılmasını engelliyor. Oysa 24 takımın 6’şar veya 8’erli gruplara ayrıldığı, ardından gelen Top 16 ve Play-off aşamalarıyla şekillenen bir format, hem takvimi rahatlatacak hem de her maçın değerini katlayacaktır. Bu sayede oyuncuların seyahat yükü azalırken, izleyici için de her hafta ‘ya tamam ya devam’ niteliğinde, stratejik ağırlığı yüksek eşleşmeler izleme şansı doğacaktır. Konferansların getireceği suni sınırlar yerine, kura ile belirlenecek dinamik gruplar, ligin o öngörülemez heyecanını diri tutacaktır.
Bu format değişikliği tartışmalarında en büyük risk ise doğu takımlarının, Avrupa basketbolunun ‘akademisi’ sayılan İspanya deplasmanlarından mahrum kalma ihtimalidir. Real Madrid, Barcelona veya Baskonia gibi ekiplerle sezon boyunca en az birer kez karşılaşmamak, Doğu Konferansı’na hapsolmuş takımların kendi limitlerini test etmesini imkânsız hale getirecektir. İspanyol ekolünün o kendine has sertliği, taktik disiplini ve oyun hızıyla yüzleşmeyen bir takım, ne kadar çok maç kazanırsa kazansın, Avrupa’nın zirvesindeki standartlara tam anlamıyla vakıf olamaz.
İspanya’daki o ateşten gömleği giymeyen, Wizink Center’da veya Palau Blaugrana’da taktiksel bir satranç oynamayan ekipler, Final Four sahnesine çıktıklarında büyük bir deneyim boşluğuyla karşılaşacaklardır. Coğrafi yakınlık konforludur ancak basketbolda gelişim, konfor alanının dışına çıkmakla mümkündür.
Ekonomik perspektif
Ekonomik perspektiften bakıldığında, konferans sistemine geçişin ardındaki temel motivasyonun ‘maksimum maç sayısı = maksimum yayın geliri’ denklemi olduğu açık. EuroLeague yönetimi, kolektif piyasa değerini 2,5 milyar Euro seviyesine çıkarma hedefiyle daha fazla maç ve daha fazla yayın saati satmayı planlıyor. Ancak maç sayısını artırıp kaliteyi ve rekabeti coğrafi bölgelere bölmek, bilet satışları ve taraftar sadakati üzerinde ters tepki yaratabilir. Son yıllarda yüzde 18’lik bir artışla maç başına 10.500 seyirci barajını aşan ve salon doluluk oranlarında yüzde 80'leri yakalayan lig, başarısını ‘her maçın bir Final Four provası’ olması stratejisine borçlu. Eğer taraftara sunulan ürün, İspanya gibi elit deplasmanların olmadığı, heyecanı düşük bölgesel bir eşleşmeye dönüşürse; bilet fiyatları ve salon doluluk oranlarındaki bu tarihi ivme yerini bir doymuşluğa bırakabilir. Yayın gelirlerini artırmak adına maç kalitesinden ödün vermek, uzun vadede Avrupa basketbolunun en büyük sermayesi olan o ‘tutkulu ve seçici’ taraftar kitlesini stadyumlardan uzaklaştırabilir.
Sonuç olarak EuroLeague yönetimi, 24 takımlı devasa bir yapı kurarken sadece uçuş millerini ve yayın gelirlerini değil, sahadaki oyunun kalitesini de korumak zorundadır. Takvimin sıkışıklığına karşı üretilecek çözüm, Avrupa basketbolunun en büyük kozu olan ‘herkesin herkesi yenebileceği’ o sert rekabet iklimini öldürmemelidir. Konferans sistemiyle ligi ikiye bölmek yerine, daha kompakt ve adil bir grup formatıyla takvimi nefes alınır hale getirmek, hem oyuncuların sağlığını koruyacak hem de İspanya deplasmanları gibi kritik sınavların takvimde yer bulmaya devam etmesini sağlayacaktır.
