3 Aralık Çarşamba günü İsad töreninin ardından Hahambaşımız David Sivi göreve başladı. Tören sırasında boynuna takılan On Emir kolyesinin ise geçmişten gelen dikkat çekici bir hikâyesi bulunuyor.
27 Mayıs 1960 Askerî Darbesi sonrasında başlatılan Alyans Kampanyası, devlet hazinesindeki altın stokunu güçlendirmek amacıyla Türk Silahlı Kuvvetleri'nin öncülüğünde yürütülmüştür. Kampanya kapsamında binlerce kişi alyanslarını Hazine’ye bağışlamış, karşılığında kendilerine nikel ‘devrim yüzükleri’ hatıra olarak verilmişti. Bu döneme ilişkin olarak, Burgazada’da aynı kampanyaya destek veren babaannemin de alyansını teslim ettiğini aile büyüklerimizin hatıralarından biliyorum.
Toplumun farklı kesimlerinden gelen bu dayanışma örnekleri arasında, Türkiye Yahudilerinin o dönemdeki Hahambaşısı Rafael Saban’ın katkısı da önemli bir yer tutar. Rav Rafael Saban, resmî törenlerde kullandığı ve üzerinde On Emir’i simgeleyen tablet motifleri bulunan kolyeyi kampanyaya destek amacıyla devlete bağışlamıştır. Bu bağış, 18 Haziran 1960 tarihli Cumhuriyet Gazetesi’nin üçüncü sayfasında “Hahambaşı dini kolyesini bağışladı” başlığıyla haber yapılmıştır. Orjinal kolye yaklaşık 900 gram som altından yapılmıştı ve dini törenler için hahambaşı tarafından kullanılıyordu.
Günümüzde kullanılan kolye, Rav Saban’ın bağışladığı özgün tasarımdan bazı detaylarıyla ayrılır. Örneğin güncel kolyenin üst kısmındaki taç bölümünde üç uzun çizgi bulunurken, 1960’ta bağışlanan kolyenin tasarımı farklıdır. Müzemizde, şu anda kullanılan kolyenin bir replikası sergilenmektedir.
Kolyenin merkezindeki On Emir tabletlerinin etrafında yer alan yuvarlak süslemeler ise Yakov’un 12 oğlunu ve kabilelerini temsil eden harflerin baş harflerini taşımaktadır.
Görsellerde müzemizde bulunan ve hahambaşımızın güncel olarak kullandığı kolyenin replikasını ve Rafael Saban’ın bağışladığı kolyeyi kendisinin üzerinde görebilirsiniz.
