24 Eylül 2021 Cuma 19:16

“HER ŞEYE RAĞMEN HAYATA EVET”: Viktor Frankl´ın yeniden keşfedilen el yazması

Viktor Frankl´ın toplama kampından kurtulmasından sonra verdiği ders dizisi ´Her Şeye Rağmen Hayata Evet´ yeniden keşfedildi. Bu dokunaklı şaheserinden alınmış dört önemli fikri irdeledik.

Sara YANAROCAK Perspektif 3805 görüntüleme
14 Temmuz 2021 Çarşamba

Viktor Frankl, toplama kampının zorlu ve bitmek bilmeyen acısı içinde, ‘Toplama Kampının Psikolojisi’ başlıklı bir konferans verdiği bir kürsüde durduğunu hayal etti. Acısını başkalarına yardım etmek için kullanabileceği bu gelecek vizyonu, onu korkunç günler ve geceler boyunca yaşama bağladı. Kamptan kurtarıldıktan sadece aylar sonra Viktor Frankl o konferans salonunda kürsüde durdu ve uzun zamandır hayalini kurduğu dersleri verdi. Bu ders dizisi 1946’da Almanca olarak yayınlandı. Ancak ‘Her Şeye Rağmen Hayata Evet’ el yazması yeniden keşfedilene kadar çevrilmeden kaldı.

Frankl, bu dokunaklı şaheserinde, Buchenwald Toplama Kampında defalarca nasıl şarkı söylediklerini hatırlıyor. “Hâlâ hayata evet demek istiyoruz.” Bu şarkıyı inanılmaz şartlarda söylediler ve Frankl şöyle yazdı: “Hayata evet demek her koşulda anlamlı değildir; çünkü hayatın kendisi aynı zamanda her koşulda mümkündür.” (Viktor Frankl, Hayata Evet Her Şeye Rağmen, s.107)

İşte Frankl’ın yeniden keşfedilen el yazmasından dört önemli fikir.

1-Hayatımızın her anından sorumluyuz…

“Her an, bir sonrakinin sorumluluğunu üstlendiğimi bilmek korkunç; en küçüğünden en büyüğüne her kararım ‘sonsuza kadar’ bir karardır; her an o belirli anın olasılığını gerçekleştirebileceğimi veya onu kaybedebileceğimi bilmem gerekir. Her an binlerce olasılık içerir ve bunu gerçekleştirmek için bunlardan yalnızca birini seçebilirim.” (s.106)

Hayatın her anının bize ne getireceğini seçmeyebiliriz, ancak o an geldiğinde ne yapacağımızı seçebiliriz.

2-Hayatımızın her bir anının anlamı, koşullarımıza bağlı olarak farklı biçimler alır.

“Yaşam boyunca insanlar, bu anlamın yerine getirilmesinin yönünü belirli ‘zamanın zorluklarına’ göre genellikle aniden değiştirmeye hazır olmalıdır. Yaşamın anlamı hem her bir kişiye göre, hem de her bir zamanla ilişkili olarak yalnızca belirli bir şey olabilir: Hayatın bize sorduğu soru hem kişiden kişiye, hem de durumdan duruma değişir.” (s.59)

Hayatın her aşaması ve her farklı durum bizden yeni anlam ve yeni hedefler bulmamızı gerektirir. Bazen bu anlam güne ve hatta saate göre değişebilir. Önümüzdeki göreve göre yön değiştirme esnekliğine sahip olmanın büyük bir hikmeti var.

3-Acı çekmenin hayatımızda çok önemli bir amacı vardır…

“Çünkü kendimize dürüstçe ve ciddiyetle, geçmişimizden, belki aşk hayatlarımızdan üzücü deneyimleri silmek isteyip istemediğimizi, acı veren her şeyi gözden kaçırmak isteyip istemediğimizi soralım. Kesinlikle hayır deyin. Bir şekilde varlığımızın bu neşesiz dönemlerinde, tam olarak ne kadar büyüyüp olgunlaşabileceğimizi biliyoruz.” (s.57)

Bazen hayat o kadar zorludur ki, şu anda bulabileceğimiz tek anlam ıstırabımızın katıksız tahammülüdür. Ancak daha sonra geriye dönüp, zorluklarımızdan kaynaklanan muazzam büyümeyi ve dönüşümü görebiliriz. İnsanların acı hissetme yeteneğini kaybettiği ve acı çekememenin semptom haline geldiği bazı hastalıklar vardır. Acıyı hissetmek ve buna katlanmak bir armağandır.

4-Sonsuz sonuçları olamayacak kadar küçük bir görev yoktur…

“Asla birinin hayatın neresinde olduğu ya da hangi meslekte olduğu meselesi değil, sadece yerini, çevresini nasıl doldurduğu meselesi vardır. Bir hayatın gerçekleşip gerçekleşmeyeceği, kişinin eylem alanının ne kadar büyük olduğuna değil, sadece çemberin doldurulup doldurulmadığına bağlıdır.”(s.36)

Gün batımında, Turkheim Toplama Kampının kurtarılmasının hemen ardından Viktor Frankl, kamptaki birçok yoldaşının gömülü olduğu ormana girdi. Kamptaki mahkûmların parasını ödemek ve yasadışı yollardan ilaç almak için hayatını defalarca riske atan SS komutanlarından biri, bir parça ağaç kabuğu kırmak ve ağaçların gövdelerine mahkûmların adlarını yazmak için yine hayatını riske atmıştı. Üstlerinin emirlerine karşın, öldürülenler düzgün bir şekilde gömülmüştü.

Orada güneşin kaybolmakta olan ışığında durup o isimlere bakan Viktor Frankl, hayatta kalmasının hak edilmemiş bir merhamet olduğunu hissetti ve kendisine verilen ikinci şansı kazanmak için büyük bir sorumluluk hissetti. “Bu suçu, kendimizin olduğu kadar başkalarının da vicdanını sarsarak ve tetikte tutarak gidermek mümkün görünüyordu.”(s.104)

Frankl’ın kitabını okumak bana son zamanlarda sekoya ağaçlarının kökleri hakkında öğrendiğim bir şeyi hatırlattı. Yüksek, görkemli sekoya ağaçlarının kökleri, beklendiği gibi toprağın derinliklerinde büyümez. Bunun yerine daireler halinde dışa doğru büyürler, yanal olarak yüzlerce metre olarak uzanırlar, birbirlerini sarıp bir fırtınada tüm kökleri birbirine bağlanır. Frankl ve diğerleri, sürekli olarak başkalarına odaklanarak ve onlara ulaşarak, en sert koşullarda köklerini birbirlerinin etrafına sararak savaştan böyle kurtuldular.

Toplama kampında ceketinin astarına, fikirlerini yazdığı küçük notları gizlemiş olan Frankl, savaşın sonuna kadar kaydettiği bir el yazması için notlar tuttu. Ancak serbest bırakıldıktan sonra, Frankl bu kelimeleri tekrar bulmak ve onları dünyayla paylaşmak için gece gündüz çalıştı. Onun anlam kökleri, bizimkileri çevreler ve köklerimiz birbirimizin köklerini çevreler. Frankl, önemli olanın yaşamdan beklediğimiz şey olmadığını öğreterek, bize en büyük armağanlardan birini verdi; hayatın bizden beklediği şey budur ve biz de her şeye rağmen ve her şey yüzünden hayata evet demeyi seçebiliriz.

Siz de yorumunuzu yapın

Tüm Yorumları Görün
Yorum Yapmak için üye girişi yapın!Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekiyor...
Üye Girişi yapmak için Tıklayın

İLGİLİ HABERLER

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Şalom TV GZ

MOZOTROS AİLESİ - İrvin Mandel

MOZOTROS AİLESİ - İrvin Mandel

TÜNELİN UCU - İzel Rozental

TÜNELİN UCU - İzel Rozental